Plaatsen van hyperlink is geen openbaarmaking, tenzij…

B9 11637. Rechtbank Amsterdam, 12 september 2012,LJN: BX7043, Sanoma, PlayboY & Britt Dekker tegen Geen Stijl (mede met dank aan Christiaan Alberdingk Thijm, Solv). 

“Het plaatsen van een hyperlink, die verwijst naar de locatie op het internet waar een bepaald werk voor publiek toegankelijk is gemaakt, is in beginsel geen zelfstandige openbaarmaking. In het onderhavige geval was de fotoreportage echter niet op zodanige wijze voor het publiek beschikbaar gesteld, dat deze voor publiek toegankelijk en vindbaar was.”

Auteursrecht. Persoonlijkheidsrechten. Wellicht nootwaardige geen Stijl-zaak over hyperlinken naar zonder toestemming op internet geplaatste Playboy-naaktfoto’s van Britt Dekker.

Sanoma, uitgever van de Playboy heeft een exclusieve licentie van Carli Hermes, de fotograaf van de foto’s, en maakt op grond daarvan bezwaar tegen de berichtgeving op Geenstijl.nl over de, voorafgaand aan de  publicatie in Playboy zelf, uitgelekte naaktfoto’s van Britt Dekker, in welke berichtgeving via (telkens aangepaste) hypelinks werd verwezen naar vindplaatsen van de uitgelekte foto’s op internet. De rechtbank wijst de vorderingen van Sanoma c.s. toe en verklaart voor recht dat GeenStijl, door de foto’s zonder toestemming op Geenstijl.nl te plaatsen en de “de fotoreportage via hyperlinks te openbaren” inbreuk maakt en heeft gemaakt op het auteursrecht van Sanoma dan wel haar licentiegevers en op het portretrecht en de persoonlijke levenssfeer van Britt Dekker. Grondslag voor het oordeel is de stelling van de rechtbank dat er in dit geval wel sprake is van openbaarmaken, omdat de hyperlinks op Geenstijl.nl in de praktijk min of meer de eerste ontsluiting van de websites met de foto’s inhielden. Zonder de links had niemand ze gevonden en gezien, kort gezegd:

4.11.  Het plaatsen van een hyperlink, die verwijst naar de locatie op het internet waar een bepaald werk voor publiek toegankelijk is gemaakt, is in beginsel geen zelfstandige openbaarmaking. De feitelijke terbeschikkingstelling aan het publiek vindt plaats op de website waar de hyperlink naar verwijst. In het onderhavige geval was de fotoreportage echter niet op zodanige wijze voor het publiek beschikbaar gesteld, dat deze voor publiek toegankelijk en vindbaar was. Slechts de kring van personen die op de hoogte was van het URL-adres kon de fotoreportage via Filefactory (en later Imageshack.us) bekijken. Zoals in het voorgaande reeds is vastgesteld, was deze kring van personen zeer klein: behalve uit de perso(o)n(en) die het bestand op de locatie had(den) opgeslagen, was de redactie van Geenstijl.nl hiervan op de hoogte en mogelijk ook – daarover bestaat geen zekerheid - de redactie van Pownews.

Door het plaatsen van een hyperlink op haar website heeft GeenStijl de gehele fotoreportage, die tot dan toe slechts voor een onbeduidend aantal personen vindbaar was, ontsloten. Daarmee was de fotoreportage vanaf dat moment beschikbaar voor de 230.000 dagelijkse bezoekers van de website van GeenStijl. Zij hoefden slechts te klikken op HIERRR en kwamen daarmee onmiddellijk bij de betreffende file met de fotoreportage terecht. Niet de plaatsing in een voor het publiek onvindbare file binnen de website Filefactory.com, maar de plaatsing van de hyperlink op Geenstijl.nl heeft er dan ook voor gezorgd dat het publiek vanaf 27 oktober 2011 kennis kon nemen van de fotoreportage voordat deze zou worden gepubliceerd in het decembernummer 2011 van Playboy. Dat GeenStijl over de file(s) binnen Filefactory.com geen zeggenschap en controle had, doet daaraan niets af.

De conclusie is dan ook dat GeenStijl door het bericht op Geenstijl.nl waarin de hyperlink werd genoemd een interventie heeft gepleegd waarmee aan het publiek toegang wordt verleend tot de fotoreportage. Zonder die interventie zou het publiek geen toegang tot de fotoreportage hebben gehad. Zowel uit de kop (Fucking uitgelekt!) als uit de tekst van het bericht op Geenstijl.nl op 27 oktober 2011 (En dan nu het linkje met pics waar u op zat te wachten. Wie het eerst fapt, die het eerst komt. HIERRR.) is af te leiden dat GeenStijl een dergelijke interventie ook beoogde.

Lees het vonnis hier. Persbericht Rechtspraak.nl hier. Reactie Geenstijl hier. Eerder rechtbankverslag hier (Geenstijl.nl).