CTIVD toezichtsrapport inzake onderzoek door de AIVD op sociale media

04-09-2014 Print this page
B913178

CTIVD toezichtsrapport inzake onderzoek door de AIVD op sociale media.

Uit het toezichtsrapport: "Sociale media spelen in de huidige tijd een grote rol in het maatschappelijk verkeer. Voor de AIVD zijn sociale media mede daardoor een belangrijke bron van inlichtingen geworden. Vanwege de omvang van de communicatie op sociale media en de lage drempel om hieraan deel te nemen zijn berichten niet altijd snel te duiden: is een dreigtweet een wanhopige uiting van een boze tiener of een serieuze aanwijzing voor verregaande radicalisering? De maatschappij mag van de AIVD verwachten dat de dienst adequaat inspeelt op de ontwikkelingen op sociale media bij de uitvoering van zijn taken. De Conmmissie heeft in dit onderzoek bezien of de AIVD bij deze activiteiten rechtmatig te werk gaat. [...]

Aanbieders van sociale media slaan vaak metagegevens of de inhoud van communicatie op in gegevensverzamelingen. Dit gebeurt ook bij webfora. De AIVD kan via verschillende wegen (target)gerichte bevragingen uitvoeren op dergelijke gegevensverzamelingen. Wanneer dit noodzakelijk is voor de taken, en dit voldoet aan de beginselen van proportionaliteit en subsidiariteit, mag de AIVD ook proberen de gehele gegevensverzameling te verwerven. Dit kan op uiteenlopende manieren, bijvoorbeeld via een menselijke bron, een hack of een buitenlandse dienst. Naarmate de verzameling algemener van aard is, kan worden gezegd dat de verwerving meer ongericht van karakter is. In dat geval gelden naar het oordeel van de Commissie strengere eisen aan de voorafgaande motivering, te weten een verzwaarde proportionaliteitstoets. In die gevallen worden namelijk ook gegevens van personen verzameld die niet relevant zijn voor de taakuitvoering door de dienst.

De Commissie is van oordeel dat de motiveringen voor het verwerven van een groot aantal webfora tekortschieten. Ten aanzien van vijf agentenoperaties waarbij webfora zijn verworven, is de Commissie van oordeel dat de motivering van de inzet van deze agenten dermate tekortschiet dat de toestemmingen hiervoor onrechtmatig zijn gegeven. In de meeste gevallen is de Commissie er overigens wel van overtuigd dat de verwerving van deze webfora noodzakelijk was en past binnen de taakstelling van de dienst. In vier (andere dan de hiervoor genoemde) gevallen vindt de Commissie echter de verwerving van bepaalde webfora niet proportioneel en is zij van oordeel dat de verwerving om die reden onrechtmatig was. Het ging hierbij om grotere webfora waarbij de te verwachten opbrengst in geen verhouding stond tot de inbreuk op de persoonlijke levenssfeer van die gebruikers van de webfora op wie lopende onderzoeken niet gericht waren."

Lees het rapport hier.