Inburgering kleurmerk in België volstaat

13-07-2012 Print this page

B9 11466. Voorzitter Rechtbank van Koophandel te Brussel, NV Brouwerijen Alken-Maes tegen NV Inbev (met dank aan Jeroen Muyldermans & Paul Maeyaert, Altius).

Merkenrecht. Kleurmerken. Inburgering. Vonnis in de Belgische bier-oorloog tussen Alken Maes, onderdeel van Heineken, en Inbev. Gedaagde Inbev dient haar JUPILER BLUE bier van de markt te halen wegens merkinbreuk op het abstracte Benelux kleurmerk blauw van MAES. Nu het Benelux-kleurmerk van MAES bekend is in België, is het ook geldig ingeburgerd. Dat het merk alleen in België is ingeburgerd, is daarbij niet van belang. “De vordering strekt zich immers alleen uit tot België.” (zie ook de zaak over het groen van KPN). 

Onder verwijzing naar Europolis oordeelt de voorzitter dat “ Het volstaat dat een Beneluxmerk bekend is in een aanmerkelijk deel van het Benelux gebied, hetgeen in voorkomend geval een deel van een van de Beneluxlanden kan zijn. Een merk dat bekend is in de Benelux heeft per definitie ook onderscheidend vermogen in de Benelux. De inburgering in Belgie zal dus kunnen volstaan, aangezien het handelt om een "aanzienlijk deel" van de Benelux.

(…) Een merk dat bekendheid geniet, heeft dit uiteraard te danken aan het gebruik en de inburgering ervan. Dit betekent dat het kleurmerk blauw, indien het bekend is in minstens geheel België, ook geldig is ingeburgerd. Een kleurmerk moet op het ogenblik van de inschrijving zijn ingeburgerd om geldig te worden ingeschreven. Daarna moet het onderscheidend vermogen en derhalve de beschermingsomvang van het merk worden beoordeeld op het ogenblik dat het merk waarvoor bescherming wordt gevraagd, wordt ingeroepen. Derhalve moet worden nagegaan of het kleurmerk blauw vandaag elk onderscheidend vermogen mist.

(…) Het marktonderzoek dat Aiken- Maes liet uitvoeren besluit ondermeer dat 65% van de ondervraagde personen onmiddellijk het blauwe kleurvlak dat overeenstemt met de kleur PMS 2748C in relatie tot bier visueel herkent als afkomstig van MAES. (…) Het merk heeft bijgevolg tevens, na inschrijving door gebruik onderscheidend vermogen verkregen in overeenstemming met artikel 2.28.2 BVIE; Het is niet van belang dat dit merk niet in Nederland en Luxemburg is ingeburgerd. De vordering strekt zich immers alleen uit tot Belgie. Er is bijgevolg geen grond om het kleurmerk nietig te verklaren.

Het gestelde gebruik van vele tinten blauw door MAES staat de inburgering niet in de weg, aangezien er rekening moet worden gehouden met de globale visuele waarneming van de kleur door het betrokken publiek, dat geen analytische studie verricht van de verschillende kleurnuances.

Ook het argument dat het merk onder meer beschrijvend zou zijn omdat de kleur blauw ijskoude dranken zou aanduiden wordt verworpen. “Inbev bewijst niet dat het kenmerk dat bier koud moet worden gedronken "onmiddellijk en zonder verder nadenken" door de consument aan het kleurmerk wordt toegekend noch dat zulk kenmerk op" specifieke, niet vage en objectieve wijze" door het kleurmerk wordt aangeduid.” 

Merkinbreuk ‘sub a’ en ‘sub c’ wordt aangenomen.” Het relevante publiek percipieert in het Iicht van de betrokken producten en tekens in hoofdzaak de kleur en verwerkt deze in het geheugen in het kader van zijn keuze in aankoopomstandigheden.”  En “Het gebruik van een minstens zeer overeenstemmende kleur blauw voor identieke en concurrerende producten, met name pilsbier, heeft tot risico dat het kleurmerk aan exclusiviteit inboet en mettertijd niet meer in staat zal zijn om een onmiddellijke associatie op te roepen met de waren waarvoor het is ingeschreven.”

Naar oordeel van de voorzitter is eveneens sprake van onrechtmatige (verwarringstichtende) nabootsing en marketing.  “Als zodanig is niet het louter nabootsen onrechtmatig, wel de daarmee gepaard gaande imagotransfer, of overdracht van bekendheid. De stelling van Inbev dat Jupiler veel bekender is dan Maes en dat er zodoende geen "imagotransfer" kan optreden, is onterecht: het handelt terzake immers niet om JUPILER, doch om BLUE. Het product Jupiler BLUE is niet bekend zoals Inbev dit stelt, maar heeft slechts een gering aandeel op de markt.”

Lees het vonnis hier. (Inbev heeft inmiddels aangegeven in beroep te zullen gaan).