Primaire tabs

3.5 - Geografische herkomstaanduidingen

Print this page

Intellectuele eigendom? Hoewel verschillende IE-verdragen, zoals het Unieverdrag van Parijs en de TRIPS-Overeenkomst, voorzien in de bescherming van geografische herkomstaanduidingen, is hier geen sprake van intellectuele eigendom in strikte zin. Er is namelijk geen sprake van een aan een private rechthebbende toekomend exclusief exploitatierecht, noch van een overdraagbaar recht of een recht dat in licentie gegeven kan worden. De bescherming van geografische herkomstaanduidingen beschermt, enerzijds, collectieve publieke belangen van bepaalde regio’s en ziet, anderzijds op consumentenbescherming door met name misleidend gebruik van geografische herkomstaanduidingen tegen te gaan (Vroom-Cramer, 2002). Het betreft dus een ‘species’ van het recht inzake oneerlijke handelspraktijken en de ongeoorloofde mededinging in brede zin, zodat we in dit werk met een summiere bespreking volstaan.

Unieverdrag van ParijsArtikel 1(2) van het Unieverdrag van Parijs bepaalt dat de bescherming van industriële eigendom mede de bescherming van aanduidingen van herkomst of benamingen van oorsprong omvat (evenals de bestrijding van de oneerlijke mededinging). Artikel 10 Unieverdrag schrijft voor dat tegen producten die valselijk van een dergelijke aanduiding voorzien zijn opgetreden moet kunnen worden, met name in geval van invoer.

TRIPs. De TRIPs-Overeenkomst van 1995 wijdt een aparte titel aan “geografische aanduidingen”. Titel 3 bevat een drietal artikelen. Artikel 22(1) TRIPs leert dat onder “geografische aanduidingen” worden verstaan aanduidingen die – kort gezegd – aangeven dat waren (i) hun oorsprong hebben in een bepaalde regio of plaats, waarbij (ii) “een bepaalde kwaliteit, reputatie of ander kenmerk van de waren wezenlijk valt toe te schrijven aan zijn geografische oorsprong.”  Artikel 22(2) TRIPs bepaalt vervolgens dat de lidstaten dienen te voorzien in wettelijke middelen om belanghebbenden in staat te stellen te beletten (a) misleidend gebruik omtrent de geografische oorsprong tegen te gaan, alsmede (b) elk ander gebruik dat een daad van oneerlijke mededinging vormt in de zin van artikel 10bis van  het Verdrag van Parijs. Artikel 23 TRIPs bevat vervolgens nog specifieke bepalingen inzake geografische aanduidingen voor wijnen en spiritualiën.

Verdrag van Madrid. Op dezelfde dag dat de Overeenkomst c.q. Schikking van Madrid inzake internationale merkenregistratie werd gesloten (zie onder 7.1) kwam ook een Verdrag van Madrid betreffende bestrijding van valse of misleidende aanduidingen van herkomst tot stand. Nederland is niet tot dat verdrag toegetreden.

Verdrag van Lissabon. Hetzelfde geldt voor het in 1958 gesloten Verdrag van Lissabon ter bescherming van oorsprongsbenamingen en hun internationale registratie.

Literatuur. Zie: Vroom-Cramer, 2002; Van Nispen/Huydecoper/Cohen Jehoram, 2012, nrs 7.1 en 7.2;  Kort Begrip, 2018, nr. 760.

 

3.5.1 - Landbouwproducten en levensmiddelen


3.5.2 - Wijn

3.5.3 - Gedistilleerde dranken