Afbeeldingen in Delfts blauwe stijl op onderzetters auteursrechtelijk beschermd

10-10-2013 Print this page
IEPT20131008, Hof Amsterdam, Van Loo v Buis
(Met dank aan Kitty van Boven, i-ee)

Afbeeldingen van boertjes in Delfts blauwe stijl op onderzetters auteursrechtelijk beschermd: stijl op zich niet beschermd, maar maker heeft binnen deze stijl wel eigen keuzes gemaakt. Inbreuk door onderzetters in handel te brengen voorzien van (delen van) afbeeldingen die gelijk zijn aan beschermde afbeeldingen. Geen auteursrecht op afbeeldingen van molens en tulpen op sleutelhangers: gemaakte keuzes, zoals plaatsing van molen en drie tulpen op sleutelhangers, voornamelijk ingegeven door plaats die op reeds bestaande hanger was open gelaten en wijze van reproductie. Geen slaafse nabootsing ten aanzien van sleutelhangers: geen verwarringsgevaar bij retailers.

AUTEURSRECHT

Vervolg op IEPT20120905 (rb). Van Loo verhandelt toeristische producten, waaronder sets van onderzetters met daarop Delfts blauwe tekeningen van boertjes (‘Boertjes blauw’) en sleutelhangers met afbeeldingen van molens en tulpen. De kantonrechter heeft in eerste aanleg de inbreukvorderingen van Van Loo afgewezen, overwegende dat noch aan de onderzetters noch aan de sleutelhangers auteursrechtelijke bescherming toekomt, terwijl aan de sleutelhangers evenmin bescherming toekomt op grond van slaafse nabootsing. De grieven van Van Loo richten zich tegen dit oordeel.

Het hof stelt vast dat de onderzetters van Van Loo zijn geschilderd in een stijl die op Delfts blauw is geënt. Hoewel een stijl op zich niet is beschermd, heeft de maker van de afbeeldingen binnen deze stijl wel eigen keuzes gemaakt door onder meer steeds vrijwel de gehele afbeelding in blauw te schilderen, maar de gezichten en (een deel van) de vrouwenkleding veelkleurig af te beelden. Verder zijn deze gezichten popperig maar het zijn geen kindergezichten. Dit vormt een zodanig variatie binnen de eerder genoemde stijl dat kan worden aanvaard dat de afbeeldingen op de onderzetters auteursrechtelijk beschermd zijn. Onvoldoende weersproken is dat het auteursrecht daarop aan Van Loo toekomt. Dit leidt tot de conclusie dat geïntimeerde door onderzetters in de handel te brengen voorzien van (delen van) afbeeldingen die gelijk zijn aan de afbeeldingen waarop aan Van Loo auteursrecht toekomt, onrechtmatig heeft gehandeld. De gevorderde verklaring van recht en schadevergoeding worden toegewezen.

Ten aanzien van de sleutelhangers heeft te gelden dat Van Loo de auteursrecht heeft op de foto’s die ten grondslag hebben gelegen aan de afbeeldingen op de sleutelhangers. Door de sterke stilering van de molens die vereist was in verband met de techniek van reproductie en door de wijze van afbeelding van slechts drie tulpen uit een heel veld, is de band met het oorspronkelijke werk vrijwel geheel verloren gegaan. De keuzes die zijn gemaakt, plaatsing van de molen en van drie tulpen op de sleutelhangers, zijn voornamelijk ingegeven door de plaats die op de reeds bestaande hanger was open gelaten en de wijze van reproductie. Van Loo heeft derhalve geen auteursrecht op de afbeeldingen op de sleutelhangers. Van slaafse nabootsing is ook geen sprake: beide partijen zijn groothandelaren en verkopen aan retailers, die goed geïnformeerd zullen zijn wat er op de markt aan sleutelhangers te koop is en kunnen de sleutelhangers van beide partijen goed onderscheiden door de kenmerken die aan de achterzijde daarvan zijn aangebracht. Verwarringsgevaar is derhalve niet te duchten.

IEPT20131008, Hof Amsterdam, Loo v Buis