Gebruik AEX-merken als ticker symbool geen "eerlijk gebruik in nijverheid of handel”

Gebruik AEX-merken als productnaam (tickersymbool) voor eigen product kan indruk wekken dat er economische band bestaat tussen Euronext en BinckBank. index-ticker symbolen geven korte aanduiding onderliggende waarde van effect aan en zijn daardoor beschrijvend. Dat index-ticker symbool kenmerk aanduidt sluit herkomstfunctie niet uit. Gebruik AEX-merken door Binckbank als ticker symbool voor eigen product geen “eerlijk gebruik in nijverheid of handel”. TOM heeft wel eerlijk gebruik gemaakt van AEX-merken door toevoeging van een “T” aan index-ticker symbolen). Afzonderlijke ticker symbolen en verzameling van ticker symbolen niet auteursrechtelijk beschermd. Collectie Amsterdamse optieseries databankrechtelijk beschermd: substantiële investeringen en geen spin off. TOM en Binckbank maken inbreuk op databankenrecht Euronext: vrijwel volledig opgevraagd en hergebruikt. Gebruik ticker symbolen voor aandelenopties geen misleidende reclame, oneerlijke handelspraktijk of oneerlijke mededinging: geen verwarringwekkende praktijken. Smart Execution reclame-uitingen die o.a. claimen dat dit tot beste prijs leidt zijn misleidende reclame: uitingen zijn onjuist. Binckbank tekortgeschoten in nakoming Euronext Market Data overeenkomst (EMDDA) door verkregen gegevens op haar website te publiceren.

MERKENRECHT- AUTEURSRECHT - DATABANKENRECHT - RECLAMERECHT - ONEERLIJKE HANDELSPRAKTIJKEN - OVEREENKOMST

Partijen zijn actief op de handel in effecten, zoals aandelen en opties. Euronext beheert en publiceert de AEX-index en is houdster van onder meer de woordmerken AEX, AEX-INDEX, EURONEXT, AX1, AX2, AX4, AX5 en A6, A10, A15, A20 en A27 (AEX-merken). Gedaagde BinckBank is een online beleggersbank die particuliere beleggers in staat stelt om te handelen in aandelen en derivaten. In 2008 is BinckBank onder de naam “The Order Machine” of “TOM” een samenwerkingsverband aangegaan met het handelshuis Optiver. Tom heeft recent optieproducten geïntroduceerd, die als onderliggende waarde de stand van de AEX-index gebruiken en gebruikt voor deze Tom index-opties dezelfde ticker symbolen als Euronext voor haar index-opties gebruikt met het verschil dat daaraan een “T” is toegevoegd (bijv. AEXT of AX1T). BinckBank gebruikt voor deze Tom index-opties dezelfde ticker symbolen als Euronext (dus zonder “T”). Euronext vordert o.a. staking van inbreuk op haar merkenrecht, auteursrecht en databankenrecht.

De rechtbank oordeelt dat het gebruik van de AEX-merken de indruk kan wekken dat er een economische band bestaat tussen Euronext en BinckBank, onder andere omdat de ticker symbolen identiek zijn aan de AEX-merken en vast dat BinckBank dezelfde ticker symbolen jarenlang heeft gebruikt voor indexopties die werden verhandeld op de beurs van Euronext. Er is echter geen sprake van merkinbreuk, omdat de index-ticker symbolen die TOM en BinckBank gebruiken kunnen worden aangemerkt als een kenmerk van de waren in de zin van de artikelen 12 sub b GMVo en 2.23 lid 1 sub b BVIE en meer specifiek een verkorte aanduiding van de onderliggende waarde van de index-optie waarop het symbool betrekking heeft: de stand van de AEX-index.

Het gebruik van de ticker symbolen door BinckBank is echter naar het oordeel van de rechtbannk geen “eerlijk gebruik in nijverheid of handel”. Het gebruik van identieke tekens getuigt niet van de vereiste loyaliteit ten opzichte van de belangen van de merkhouder en is niet nodig om de belegger te laten zien dat het gaat om financiële producten die vergelijkbaar zijn met de index-opties op de NYSE Liffe Amsterdam van Euronext. TOM heeft wel eerlijk gebruik gemaakt van de merken, door de toevoeging van een “T” aan de index-ticker symbolen (bijv. AEXT).

Met betrekking tot de auteursrechtelijke vordering wordt geoordeeld dat zowel de afzonderlijke ticker symbolen als de verzameling daarvan niet auteursrechtelijk beschermd zijn. Er is geen sprake van een intellectuele schepping. Over de databankenrechtelijke vordering wordt als volgt geoordeeld. De collectie Amsterdamse optieseries is databankrechtelijk beschermd, omdat sprake is van substantiële investeringen die geen spin off zijn. TOM en BinckBank maken inbreuk op de databankenrechten van Euronext door deze vrijwel volledig op te vragen en hergebruiken.

Dat het gebruik van de ticker symbolen voor aandelenopties misleidende reclame, een oneerlijke handelspraktijk of oneerlijke mededinging inhoudt wordt door de rechtbank niet gevolgd. Er is geen sprake van verwarringwekkende praktijken. TOM en BinckBank gebruiken de ticker symbolen juist in een context die eventuele verwarring juist vermindert. Zo krijgen nieuwe klanten van BinckBank en Alex, voordat zij kunnen beginnen met beleggen, een scherm te zien waarin zij er uitdrukkelijk op worden geattendeerd dat de verhandeling plaatsvindt op TOM MTF. Een aantal reclame-uitingen over Smart Execution houden volgens de rechtbank misleidende reclame in, aangezien ze niet juist zijn. Zo kan niet worden volgehouden dat Smart Execution altijd leidt tot de beste prijs, in het licht van de testresultaten die Euronext heeft overgelegd. Afsluitend wordt nog geoordeeld dat BinckBank tekort is geschoten in de nakoming van de Euronext Market Data overeenkomst (EMMDA) door de gegevens over optieseries die zij op grond van de EMDDA van Euronext heeft verkregen, op haar website heeft gepubliceerd in combinatie met koers- en prijsdata van TOM.

IEPT20150722, Rb Den Haag, Euronext v Tom en Binckbank

(ECLI-versie)