Geen misbruik recht Sena bij onderhandelingen met Fresh FM over billijke vergoeding

(Met dank aan Joep Meddens, Höcker Advocaten en Patty de Leeuwe en Dirk Visser, Visser Schaap en Kreijger)

Voorzieningenrechter onbevoegd ten aanzien van de vorderingen jegens Buma: forumkeuzebeding voor rechter te Amsterdam staat behandeling te Den Haag in de weg. Sena maakt geen misbruik van haar recht door verdere eisen te stellen om tot een overeenstemming te komen ten aanzien van een billijke vergoeding van toekomstige uitzendingen: relatie Scoezh en Sena kent langdurige voorgeschiedenis van niet-naleving door Scoezh en oud-bestuurder van Scoezh is persoonlijk bij alle niet-nakomingen betrokken geweest.

PROCESRECHT - AUTEURSRECHT - NABURIGE RECHTEN

Kort geding. Scoezh exploiteer sinds 1998 de radiozender Fresh FM. Op vordering van Buma en Sena is Scoezh in de periode vanaf 2003 meerdere keren veroordeeld door de voorzieningenrechter en door de bodemrechter tot het betalen van de licentievergoeding voor het openbaar maken van muziekmerken en commerciële fonogrammen van de rechthebbenden die zij vertegenwoordigen. In 2008 zijn Scoezh en Buma een modelovereenkomst aangegaan waarin de vergoedingen voor het openbaar maken van het Buma-repertoire. Sinds 2012 is Scoezh aangesloten bij de branchevereniging van niet-landelijke commerciële radio-stations (NLCR). Tussen NLCR en Buma is in 2012 een modelovereenkomst tot stand gekomen. NLCR en Sena zijn nog in onderhandeling met betrekking tot een overeenkomst tussen deze partijen.
Bij vonnis van 24 mei 2016 (IEPT20160524) heeft de rechtbank van Amsterdam Scoezh een inbreuk verbod opgelegd op de auteursrechten en naburige rechten van de rechthebbenden die door Buma en Sena worden vertegenwoordigd. De nieuw aangestelde vertegenwoordiger van Scoezh, B, is met Buma en Sena in onderhandeling getreden om toestemming te verkrijgen voor het uitzenden van het Buma Sena repertoire en de finale regeling van de lopende geschillen.

In onderhavige zaak vordert Scoezh Buma c.s. te veroordelen te gehengen en te gedogen dat Scoezh direct na het voldoen van de (voorschot)vergoedingen over 2016 en het voldoen aan de opgaveverplichting zoals opgenomen in de (laatste) NLCR modelovereenkomst, althans onder betaling van de vergoedingen en voorwaarden die de voorzieningenrechter vaststelt, Buma en Sena repertoire mag uitzenden mag uitzenden.

De voorzieningenrechter verklaart zich onbevoegd waar het in deze zaak gaat om de vorderingen van Scoezh jegens Buma. Buma beroept zich namelijk op het forumkeuzebeding uit de modelovereenkomst uit 2008. Dat beding is van toepassing op “naar aanleiding van deze modelovereenkomst gerezen geschillen”. De grondslag van de vordering van Scoezh is misbruik van bevoegdheid. Het gaat hierbij dan om de bevoegdheid auteursrechten te handhaven, maar ook om de bevoegdheid tot het handhaven van contractuele verplichtingen. De vraag die nu naar boven komt is of het forumkeuzebeding zo ruim uitgelegd mag worden dat dit geschil er ook onder valt. Hierbij speelt mee dat Scoezh in een eerder geding de onbevoegdheid van de rechtbank heeft ingeroepen op grond van een identieke forumkeuzebeding in een eerdere overeenkomst met Buma. In dit geding heeft Scoezh het beding zelf ook ruim uitgelegd. De voorzieningenrechter heeft Scoezh toen in het gelijk gesteld en zich onbevoegd laten verklaren. De voorzieningenrechter oordeelt in onderhavige zaak daarom dat het door Buma ingeroepen forumkeuzebeding zo ruim mag worden uitgelegd.

De vordering van Scoezh jegens Sena kan alleen worden toegewezen als voldoende aannemelijk is dat er een zodanige onevenredigheid bestaat tussen het belang van Sena bij de uitoefening van haar bevoegdheden en het belang van Scoezh dat door die uitoefening zou worden geschaad. Volgens Scoezh maakt Sena misbruik van het recht doordat zij uitgebreidere, disproportionele voorwaarden stelt om tot overeenstemming te komen over een billijke vergoeding voor toekomstige uitzendingen. De voorzieningenrechter volgt dit standpunt niet.

De voorzieningenrechter oordeelt dat de toezegging om in de toekomst een billijke vergoeding te gaan betalen onvoldoende is om aan artikel 7 WNR te voldoen. Elke uitzending zonder vergoeding zou dan onder het gebruiksrecht vallen, als de uitzender vervolgens maar toezegt een billijke vergoeding te gaan betalen voor toekomstig gebruik.

Zijn de voorwaarden die Sena stelt zo onredelijk dat zij misbruik van recht vormen?

Gelet op de langdurige voorgeschiedenis van niet-naleving van verplichtingen enerzijds en de voortzetting aan de andere kant door Scoezh valt volgens de voorzieningenrechter niet in te zien dat Sena met Scoezh tot overeenstemming moet komen over de uitzendingen in de toekomst, zonder de vorderingen uit het verleden voldaan te krijgen.

Ook de eis dat vorige bestuurder A niet langer bij Scoezh betrokken zal zijn, is niet onevenredig. De onderhandelingen tussen Scoezh en Sena behelzen onder ander een gedeeltelijke kwijtschelding van de schulden, zodat Scoezh een nieuwe start kan maken. A is persoonlijk als contractspartij bij alle niet-nakomingen betrokken geweest. De eis dat A geen invloed meer zal hebben op beleid van Scoezh is daarom niet onevenredig.

De vordering van Scoezh dat Sena bij voldoening van de standaard NLCR-voorwaarden dient te gehengen en te gedogen dat Scoezh Sena-repertoire uitzendt moet worden afgewezen. Omdat de vordering tot vaststelling door de voorzieningenrechter van de voorwaarden voor uitzending door Scoezh op dezelfde grondslagen stoelt, wordt deze vordering ook afgewezen.

IEPT20160913, Rb Den Haag, Scoezh v Buma & Sena

(ECLI-versie)