Op leerlijnen ‘Rekenrijk’ en ‘Spelling in Beeld’ rust geen auteursrecht: de keuzes die zijn gemaakt betreffen enkel keuzes die op didactische en/of praktische inzichten zijn gebaseerd en omvatten geen vrije en creatieve keuzes. Snappet handelt niet onrechtmatig jegens GEU: niets gebleken van gesteld verwarringsgevaar. GEU veroordeeld tot schadevergoeding ten gevolge van het beslag, nader op te maken bij staat.
AUTEURSRECHT
Zie ook het vonnis in incident, IEPT20140813. GEU is een vereniging die de belangen behartigt van educatieve uitgeverijen die leermateriaal ontwikkelen voor diverse vormen van onderwijs. De uitgeverijen zijn alle lid van GEU. Uitgeverij Noordhoff geeft rekenmethode ‘Rekenrijk’ uit, Zwijssen is de uitgever van de spellingmethode ‘Spelling in Beeld’. Snappet biedt basisscholen een dienst aan waarbij de leerlingen een tablet in bruikleen krijgen. Op deze tablets is door Snappet ontwikkelde software geïnstalleerd waarmee de leerlingen oefenopgaven kunnen maken . De oefenopgaven sluiten aan bij de uitgaven van de uitgeverijen. Rekenrijk en Spelling in beeld zijn gebaseerd op een zogeheten leerlijn. De leerstoflijnen worden door SLO (Nationaal Expertisecentrum Leerplanontwikkeling) ontwikkeld op basis van leerdoelen die door de overheid worden bepaald.
GEU is van mening dat Snappet inbreuk maakt op haar auteursrechten op de educatieve uitgaven in het bijzonder door subjectieve keuzes in opbouw van de leerlijnen over te nemen. Snappet bestrijdt dat de opgaven en leerlijnen waarop GEU c.s. auteursrecht claimt, aangemerkt kunnen worden als werken in de zin van de Auteurswet. Omdat de opgaven moeten voldoen aan de vereisten van de SLO en moeten voldoen aan de didactische vereisten en belevingswereld van de leerlingen is er volgens Snappet onvoldoende ruimte om op te spreken van een eigen oorspronkelijk karakter. In reconventie vordert Snappet voor recht te verklaren dat GEU onrechtmatig beslag heeft gelegd.
De rechtbank oordeelt als volgt. Keuzes bij de uitwerking van een leerlijn die enkel zijn ingegeven door didactisch inzichten kunnen volgens de rechtbank geen eigen intellectuele schepping vormen. Het auteursrecht dient niet ter bescherming van didactische inzichten. Het moet auteurs van leermiddelen vrij staan dezelfde didactische strategieën toe te passen. Een keuze gebaseerd op een didactische doelstelling is vergelijkbaar met een keuze ingegeven door een technische doelstelling. Op basis van huidige jurisprudentie van het HvJEU kan een selectie en rangschikking van wetenschappelijke gegevens, evenals een selectie en rangschikking van gegevens op basis van didactische kennis en inzichten slechts auteursrechtelijk beschermd zijn als er bij die selectie nog ruimte is voor dergelijk keuzes. De makers van de lesstof dienen ook rekening te houden met praktische overwegingen zoals de belevingswereld van kinderen. Keuzes die enkel op basis van deze praktische overwegingen worden gemaakt zijn geen vrije en creatieve keuzes.
De door GEU genoemde keuzes die zijn gemaakt met betrekking tot een bepaalde rekenstrategie zoals de keuze om een strategie veel te herhalen alsmede de hoeveelheid aangeboden strategieën, betreffen allemaal keuzes die alleen maar op didactische inzichten zijn gestoeld. Van de keuze om de stof te toetsen in dezelfde week als waarin de stof behandeld is, valt niet in te zien waarom dit creatief is. De rechtbank oordeelt dat er geen auteursrecht rust op de leerlijnen voor ‘Rekenrijk’ en ‘Spelling in Beeld’.
De rechtbank oordeelt voorts dat Snappet niet onrechtmatig handelt jegens GEU. Het feit dat Snappet geld verdient met het profiteren van de prestatie van GEU c.s. is op zich zelf niet onrechtmatig. Van het gestelde verwarringsgevaar is niets gebleken. Snappet maakt voldoende duidelijk dat het geen dienst is van een specifieke uitgeverij en de rechtbank ziet niet dat de kwaliteit van de Snappet-dienst negatief zal afstralen op de uitgaven van GEU.
GEU heeft op onrechtmatige gronden beslag gelegd en de rechtbank veroordeelt GEU tot vergoeding van de schade ten gevolge van het beslag, nader op te maken bij staat.
IEPT20161109, Rb Den Haag, GEU v Snappet
(ECLI-versie)
