Gedaagde gebruikte in een flyer een deel van het aanslagbiljet van BSOB, dat WOZ-belastingen toont. De rechtbank oordeelt dat dit biljet auteursrechtelijk is beschermd vanwege creatieve vormgeving. Beroep op de uitzonderingen van artikel 15b (openbaar bestuur) slaagt niet, omdat BSOB pas later auteursrechthebbende werd. Evenmin slaagt het beroep op citaatrecht ex 15a Aw, omdat de ontwerper niet werd vermeld. Gedaagde moet de inbreuk staken, rectificeren en € 8.963,92 aan proceskosten betalen.
BSOB is een samenwerkingsverband van een aantal Brabantse gemeenten en Waterschap Aa en Maas en belast met de belastingtaak van gemeente en waterschap. Het aanslagbiljet vermeldt onder andere de hoogte van de aanslag en een specificatie van het te betalen bedrag. In deze zaak gaat het om het voorblad en om de pagina van het aanslagbiljet met een opsomming van en toelichting bij de verschuldigde belastingen. Gedaagde voert een onderneming die in opdracht van belastingplichtigen bezwaarschriften tegen WOZ-aanslagen indient. Zij heeft een flyer gemaakt, daarop is in de rechter-onderhoek een deel van het (met fictieve gegevens ingevulde) aanslagbiljet van BSOB zichtbaar.
De rechtbank oordeelt dat het aanslagbiljet auteursrechtelijk beschermd is, omdat BSOB bij de vormgeving creatieve keuzes heeft gemaakt, zoals het gebruik van specifieke kleuren, kaders, lettertypes, iconen en de indeling van het biljet. De stelling van [gedaagde] dat deze elementen zijn overgenomen van andere gemeenten wordt verworpen, omdat hij dit onvoldoende heeft onderbouwd. Een ingebrachte vergelijking toont juist duidelijke verschillen. Bovendien erkent [gedaagde] zelf dat elk biljet per regio anders is vormgegeven, wat de originaliteit van het BSOB-biljet bevestigt.
Gedaagde beroept zich echter op twee wettelijke uitzonderingsgronden: artikel 15b Aw en 15a Aw.
Uit artikel 15b Aw volgt dat het verder openbaar maken of verveelvuldigen van een door of vanwege de openbare macht openbaar gemaakt werk, geen inbreuk vormt op het auteursrecht dat aan die openbare macht toebehoort. Artikel 15b is alleen van toepassing als de overheid zelf de maker of rechthebbende is op het moment van eerste openbaarmaking. In dit geval was bij de eerdere toezending van het biljet aan belastingplichtigen het auteursrecht nog in handen van ontwerpbureau Plan C. BSOB werd pas op 21 juni 2023 auteursrechthebbende.
[gedaagde] beroept zich op het citaatrecht (artikel 15a Aw) en stelt dat hij slechts een deel van het aanslagbiljet heeft gebruikt om bij het publiek kenbaar te maken dat bezwaar tegen dat specifieke aanslagbiljet mogelijk is, met duidelijke bronvermelding via het BSOB-logo. De rechtbank verwerpt dit beroep. Het tonen van het logo geldt niet als een duidelijke bronvermelding, en bovendien ontbreekt de vermelding van de maker, ontwerpbureau Plan C. [gedaagde] heeft niet aannemelijk gemaakt dat het vermelden van de maker redelijkerwijs onmogelijk was. Daarom is geen sprake van een geldig citaat.
De rechtbank veroordeelt gedaagde om iedere inbreuk te staken, dient opgave te doen, dient een rectificatie te plaatsen op de website en sociale media-kanalen. En een veroordeling in de proceskosten: € 8.963,92.
Lees ook het commentaar via Fotoclaim.nl:
In deze zaak sleept de overheid een ZZP-er voor de rechter die in opdracht van belastingplichtigen bezwaarschriften tegen WOZ-aanslagen indient. Dergelijke broodwinning is mogelijk omdat onze overheid alleen kosten vergoed als je iemand inschakelt om bezwaar te maken. Doe je het zelf, krijg je niks. Dat ik de zaak hier langs de meetlat leg is omdat de ZZP-er een auteursrechtelijke inbreuk wordt verweten en de rammelende onderbouwing van het oordeel.
