Presentatie prostaatkankercongres niet inventiviteitschadelijk

26-09-2025 Print this page
IEPT20250618, Rb Den Haag, Accord v Astellas

The Regents is houdster van EP 196 (met aanvullend beschermingscertificaat geldig tot 24 juni 2028), Astellas heeft een exclusieve sub-licentie. Op prostaatkankerconferentie presenteren onderzoekers Sawyers en Ouk resultaten naar nieuwe antagonisten voor behandeling van gevorderde prostaatkanker. Kernvraag: of het in EP 196 geclaimde molecuul (RD162’) ten opzichte van de congrespresentatie (RD162) voor de gemiddelde vakpersoon voor de hand lag.

De rechtbank oordeelt dat de redenering van de generieken berust op hindsight. De vakpersoon zou geen aanleiding hebben gezien de bewust gekozen cyclobutylgroep in RD162 te vervangen door een dimethylgroep. Octrooi wordt inventief geacht. Vorderingen tot vernietiging van EP 196 en het ABC afgewezen; generieken veroordeeld in €200.000 proceskosten.

 

OCTROOIRECHT


The Regents is houdster van octrooi EP 196. Astellas heeft een sub-licentie verkregen. Dat is verleend op 12 januari 2012 met een beroep op prioriteit van US Patent 3 van 6 januari 2006. Het ABC is van kracht van 29 maart 2026 en expireert 24 juni 2028. Tegen verlening van het octrooi is oppositie ingesteld, het octrooi is marginaal gewijzigd (verwijdering van de term 'surgery'). De stand van de techniek waarin in de huidige procedure een beroep op wordt gedaan, was geen onderdeel van de oppositieprocedure en dus niet eerder meegenomen in de beoordeling van de geldigheid van het octrooi.


Technische achtergrond
Prostaatkanker is de meest voorkomende niet-huidkanker bij mannen. De groei van prostaatcellen wordt gestimuleerd door androgenen (testosteron, DHT) via de androgeenreceptor (AR). Door androgenen te verminderen of AR te blokkeren (androgen deprivation therapy, ADT) kan de ziekte tijdelijk worden geremd.

 

Eerste generatie anti-androgenen (flutamide, bicalutamide, nilutamide) blokkeren de AR, maar verliezen na verloop van tijd effect en kunnen zelfs stimulerend werken. Dit leidt tot castration resistant prostate cancer (CRPC): een ongeneeslijk stadium waarbij behandeling vooral gericht is op levensverlenging en kwaliteit van leven.

 

PSA is een belangrijke marker voor ziekteactiviteit. Docetaxel met prednison was de eerste therapie die overleving bij CRPC aantoonbaar verlengde, maar met zware bijwerkingen. Daarom werd rond de prioriteitsdatum dringend gezocht naar effectievere en beter verdraagbare behandelingen.


Inventiviteitsaanval
Op een groot prostaatkankerconferentie presenteren onderzoekers Sawyers en Ouk hun resultaten naar potente antagonisten voor behandeling van gevorderde prostaatkanker. Vraag of het in het EP 196 geclaimde molecuul ten opzichte van die presentatie 'intervening prior art' was en voor de gemiddelde vakpersoon voor de hand lag.

 

De kernvraag in de procedure is of de openbaarmaking van RD162 de inventiviteit van RD162’ wegneemt.


Het enige verschil tussen beide stoffen is het substitutiepatroon op de 5-positie van de thiohydantoïnering (de middelste ring): RD162’ draagt daar twee methylgroepen terwijl RD162 een cyclobutyl groep geeft. Enig relevant technisch effect kan hier niet aan worden toebedeeld en volgt ook niet uit het octrooi. Het objectief technische probleem kan op basis van het voorgaande worden geformuleerd als het verschaffen van een alternatief/variant voor RD162 met min of meer dezelfde werkzaamheid. De vakpersoon zou met een ‘try and see’ benadering zonder inventieve denkarbeid tot de geclaimde uitvinding komen.


Astellas stelt dat RD162’ een betere werking of in elk geval vergelijkbare eigenschappen heeft en dus inventief is. Generieken stellen dat er geen technisch relevant verschil is en RD162’ slechts een alternatief vormt, zonder inventiviteit.


De rechtbank oordeelt dat de redenering van de generieken gebaseerd is op hindsight. Volgens de "could-would approach" zou een vakpersoon destijds geen aanleiding hebben gezien de cyclobutylgroep, die in de onderzoeksreeks bewust was vastgezet als optimale substituent, terug te vervangen door dimethyl. Zowel de Sawyers-presentatie als de Ouk-poster lieten juist zien dat wijzigingen werden onderzocht in andere delen van het molecuul (vooral de rechter arylring), en dat de cyclobutyl op de 5-positie was behouden om de werking te optimaliseren.

 

Conclusie
De vakpersoon zou niet uit de congresinformatie tot RD162’ zijn gekomen. De stelling van de generieken faalt; de uitvinding wordt als inventief beschouwd. De rechtbank wijst de vorderingen af en veroordeelt de generieken tot €200.000 in de proceskosten.
 

IEPT-versie volgt later

ECLI:NL:RBDHA:2025:10434