De podcast ‘Hier hing een schilderij’ is niet onrechtmatig jegens eisers. De rechtbank weegt tegen elkaar af de vrijheid van meningsuiting enerzijds en het recht ter bescherming van eer en goede naam anderzijds. De podcastmakers staan vrij een eigen invalshoek te kiezen. In de podcast wordt geen beeld van eisers gegeven waarvan de makers moesten weten dat dit in strijd was met de waarheid. De uitlatingen van de podcastmakers over eisers zijn gebaseerd op feiten, dan wel zijn citaten van eerdere uitingen over eisers door anderen.
Mondex helpt slachtoffers en nabestaanden die tijdens het naziregime onvrijwillig kunst zijn verloren om hun eigendommen terug te krijgen en een vorm van afsluiting van het geleden leed te bewerkstelligen. De restitutie van schilderij 'Bild mit Häusern'. Erfgenamen hebben gesteld dat verkoop van het schilderij in 1940 onder druk van de nazi's gebeurde, en daarom sprake is van roofkunst. De restitutiecommissie heeft in 2018 geadviseerd het schilderij niet terug te geven omdat er geen sprake is van roofkunst. De gemeente heeft besloten het werk toch terug te geven in 2022. De erfgenamen hebben het schilderij voor ongeveer 60 miljoen verkocht. NRC heeft in een podcastserie "Hier hing een schilderij" een reconstructie van de restitutie gegeven. NRC zou een onjuist beeld geven van de wijze waarop het kunstwerk is vervreemd, dat er geen sprake was van een vrijwillige verkoop.
Mondex en [eiser 2] hebben zeer uitvoerig (in ongeveer 40 van de 66 pagina’s tellende dagvaarding) gesteld dat in de podcast veel onjuistheden zijn vermeld over de voormalige eigenaars van het schilderijen hun erfgenamen, de veiling van het schilderij in oktober 1940, de afhandeling van het verzoek uit 2013 tot restitutie van het schilderij en de beweegredenen van de gemeente Amsterdam in 2022 om het schilderij te restitueren aan de erfgenamen. Daarnaast verwijten zij de podcastmakers te weinig kritisch te zijn ten opzichte van de voorzitter van de restitutiecommissie die wel uitgebreid aan het woord komt in de podcast.
citaat onder a - De omschrijving van het uiterlijk van [eiser 2] in de podcast kan niet onrechtmatig zijn jegens hem.
citaat onder b - Dat de podcastmakers die nadere zoektocht van [eiser 2] een list noemen is een kwalificatie die een journalist daaraan mag geven.
citaat onder c-d Andere publicisten hebben de termen ‘ambulance chaser’ en ‘premiejager’ gebruikt bij de omschrijving van de activiteiten van [eiser 2] in oudere publicaties. Het gebruik van deze term in de podcast is dus geen waardeoordeel maar een feitelijk bericht over eerdere publicaties.
citaat onder e - Een no cure, no pay-bedrijfsmodel van Mondex is alleen houdbaar wanneer het zich richt op de restitutie van waardevolle werken. Enige overdrijving is niet onrechtmatig.
citaat onder f - Voor zover de gemiddelde luisteraar uit de podcast heeft afgeleid dat de makers van mening zijn dat Mondex en [eiser 2] kunnen worden beschouwd als ‘profiteur’ van de ‘holocaustindustrie’, valt dat niet aan de podcastmakers toe te rekenen.
citaat onder g - De stelling dat in de podcast is beweerd dat zij een mysterieuze en schimmige werkwijze hanteren en het waardeoordeel ‘vreemde ervaring’ is daarop gebaseerd. Dit kan echter niet leiden tot toewijzing van de vorderingen gericht op beperking van de uitingsvrijheid van NRC.
citaat onder h&i - In de podcast wordt gemeld dat de erfgenamen een bedrag van maximaal 25 miljoen euro aan Mondex hebben betaald als vergoeding voor de verleende diensten bij de restitutie van het schilderij.
citaat onder j: Het afkeuren van de werkwijze van een bedrijf of een persoon is een waardeoordeel dat een ieder mag innemen en uiten over dat bedrijf of die persoon.
Echter zijn de uitingen in de podcast berusten op een feitelijke basis, dan wel een correcte weergave zijn van meningen van anderen, of uitingen van anderen over [eiser 2] . Onder die omstandigheden is het achterwege laten van wederhoor door NRC niet onrechtmatig. De vorderingen worden afgewezen en Mondex wordt veroordeeld in de proceskosten €2.209.
