Gebruik van individueel merk als geografische oorsprongsbenaming is geen normaal gebruik
30-10-2019 Print this page
Geen gebruik dat overeenstemt met wezenlijke functie individueel merk, wanneer merk op zodanige wijze wordt gebruikt dat geografische oorsprong en kenmerken van de waren van verschillende fabrikanten die aan de oorsprong zijn toe te schrijven worden gewaarborgd, maar de waren niet onder controle van een enkele onderneming die voor de kwaliteit verantwoordelijk is worden vervaardigd. Merk in casu niet normaal gebruikt: merkhouder niet betrokken bij vervaardiging van de waren en verantwoordelijkheid voor kwaliteit waren rust bij verschillende fabrikanten die niet een enkele onderneming vormen, aangezien zij niet op productieniveau economisch met elkaar zijn verbonden.
Deze zaak is alleen in het Duits en Frans gepubliceerd. Landwirtschaftskammer Steiermark (rekwirante) is een publiekrechtelijke instelling die onder meer tot taak heeft de duurzaamheid van de land- en bosbouw in Steiermark te waarborgen. Op 15 oktober 2007 heeft zij het links getoonde individuele merk ingeschreven voor waren uit klasse 29, pompoenzaadolie. Rekwirante heeft een licentieovereenkomst gesloten met de Verein Gemeinschaft Steirisches Kürbiskernöl die als doel heeft om de belangen van haar leden te beschermen in verband met de bescherming van de oorsprong van Steiermarkse pompoenzaadolie. De vereniging is de enige licentiehouder en staat haar leden toe het merk te gebruiken, op voorwaarde dat zij zich onderwerpen aan een controle op de overeenstemming met het productdossier van de oorsprongsbenaming. Schmid heeft op 18 oktober 2013 een vordering tot vervallenverklaring van het merk ingesteld op grond van dat het niet normaal zou zijn gebruikt. De nietigheidsafdeling van het EUIPO heeft het merk op 8 juli 2015 met ingang van 18 oktober 2013 vervallen verklaard. De kamer van beroep heeft de beslissing van de nietigheidsafdeling vernietigd, omdat wel sprake zou zijn van normaal gebruik. Volgens de kamer zou de wezenlijke functie van een merk erin bestaan om te waarborgen dat alle van het merk voorzienbare waren onder controle van één onderneming zijn vervaardigd en dat dit in het onderhavige geval zo is. Het Gerecht heeft de beslissing van de kamer vervolgens vernietigd, onder andere omdat het merk, zoals gebruikt op flesjes pompoenpittenolie en in reclamemateriaal, op zich geen verwijzing naar een bepaalde producent of merkhouder bevat en enkel de geografische oorsprong en de kwaliteit van de waar aangeeft.
Het Hof van Justitie wijst de hogere voorziening af. Het Gerecht heeft terecht geoordeeld dat geen sprake is van gebruik dat overeenstemt met de wezenlijke functie van een individueel merk, wanneer een merk op zodanige wijze wordt gebruikt dat de geografische oorsprong en de kenmerken van de waren van verschillende fabrikanten die aan de oorsprong zijn toe te schrijven worden gewaarborgd, maar de waren niet onder controle van een enkele onderneming die voor de kwaliteit verantwoordelijk is worden vervaardigd. Het HvJEU oordeelt dat het Gerecht terecht heeft geoordeeld dat in casu geen sprake is van normaal gebruik. De merkhouder is niet betrokken bij de vervaardiging van de waren en de verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van de waren rust bij verschillende fabrikanten die niet een enkele onderneming vormen. De fabrikanten zijn namelijk niet economisch met elkaar verbonden op het niveau van de productie. Het HvJEU wijst er voorts op dat ervoor kan worden gekozen om een collectief merk in te schrijven.
C-514/18 P - ECLI:EU:C:2019:878
Deze uitspraak wordt besproken in de volgende webinars: